SARAJEVO – Bosna i Hercegovina je prakti\u010dno izgubila jo\u0161 jednu godinu kada je rije\u010d o konkretnom napretku na evropskom putu, a ukoliko doma\u0107e vlasti do kraja godine ne ispune neophodne uvjete za provo\u0111enje Plana rasta za zapadni Balkan, suo\u010dit \u0107e se s novim umanjenjem sredstava Evropske unije, upozorio je danas \u0161ef Delegacije EU i specijalni predstavnik EU u BiH Luigi Soreca.<\/p>\n\n\n\n
Soreca je, predstavljaju\u0107i izvje\u0161taj Evropske komisije o Bosni i Hercegovini za 2026. godinu, koji je uru\u010dio predsjedavaju\u0107oj Vije\u0107a ministara BiH Borjani Kri\u0161to, kazao da evropske integracije formalno ostaju strate\u0161ki cilj dr\u017eave, ali da se BiH istovremeno sve vi\u0161e udaljava od evropskog puta.<\/p>\n\n\n\n
– Osnovna poruka ovogodi\u0161njeg izvje\u0161taja je nedvosmislena: evropske integracije deklarativno ostaju strate\u0161ki cilj Bosne i Hercegovine, ali se istovremeno zemlja sve vi\u0161e udaljava od svog evropskog puta – istaknuo je Soreca.<\/p>\n\n\n\n
Naglasio je da su uo\u010di Op\u0107ih izbora odr\u017eanih 4. oktobra zabilje\u017eeni intenziviranje politi\u010dkih podjela, retorike usmjerene protiv evropskih integracija i politi\u010dkih istupa koji nisu doprinijeli reformskim procesima.<\/p>\n\n\n\n
– Su\u0161tinski, ako govorimo o konkretnom napretku, ovo je bila jedna izgubljena godina – poru\u010dio je.<\/p>\n\n\n\n
Ipak, prema njegovim rije\u010dima, ovogodi\u0161nji izvje\u0161taj prepoznaje i odre\u0111ene pozitivne pomake, uklju\u010duju\u0107i napredak u borbi protiv organiziranog kriminala, za\u0161titi intelektualnog vlasni\u0161tva i carinskim politikama, kao i \u010dinjenicu da je BiH zadr\u017eala potpunu uskla\u0111enost sa zajedni\u010dkom vanjskom i sigurnosnom politikom EU.<\/p>\n\n\n\n
Me\u0111utim, naglasio je da ukupna slika pokazuje da BiH propu\u0161ta va\u017ene prilike i zaostaje za susjednim dr\u017eavama.<\/p>\n\n\n\n
– Bosna i Hercegovina iznad svega treba otkloniti dugogodi\u0161nje slabosti u oblastima koje nazivamo temeljnim pitanjima, a to su pravosu\u0111e, borba protiv korupcije i sloboda izra\u017eavanja – kazao je.<\/p>\n\n\n\n
Posebno je upozorio da je BiH jedina dr\u017eava zapadnog Balkana koja jo\u0161 nije dobila nijedan euro iz Instrumenta za reforme i rast u okviru Plana rasta EU.<\/p>\n\n\n\n
– Izostanak napretka na evropskom putu ima stvarne posljedice po svakodnevni \u017eivot gra\u0111ana. One se ogledaju u zastarjeloj digitalnoj infrastrukturi, visokom stepenu zaga\u0111enja, radnim mjestima koja zahtijevaju nizak nivo kvalifikacija, nedovr\u0161enim transportnim koridorima te nedovoljno finansiranim \u0161kolama i bolnicama – pojasnio je.<\/p>\n\n\n\n
Odgovaraju\u0107i na novinarsko pitanje da li je Plan rasta ve\u0107 propu\u0161tena prilika ili postoji mogu\u0107nost produ\u017eenja rokova, Soreca je podsjetio da je Evropska unija od po\u010detka godine jasno upozoravala da je krajnji rok za ispunjavanje neophodnih uvjeta kraj 2026. godine.<\/p>\n\n\n\n
– Od po\u010detka godine vi\u0161e puta sam nagla\u0161avao da je rok upravo kraj ove godine. Na\u017ealost, bez pravih iskoraka koji \u0107e omogu\u0107iti zakonski osnov za realizaciju Plana rasta, neizbje\u017ena je odluka o umanjenju sredstava – upozorio je.<\/p>\n\n\n\n
Ukazao je da \u0107e se model finansijske podr\u0161ke uslovljene provo\u0111enjem reformi sve vi\u0161e primjenjivati i u narednom bud\u017eetskom ciklusu Evropske unije, od 2028. do 2034. godine.<\/p>\n\n\n\n
Govore\u0107i o mogu\u0107nostima postepene integracije BiH u evropske strukture, Soreca je istaknuo da gra\u0111ani mogu osjetiti konkretne koristi od pribli\u017eavanja EU i prije formalnog \u010dlanstva.<\/p>\n\n\n\n
Me\u0111u najva\u017enijim mogu\u0107nostima naveo je pristup Jedinstvenom podru\u010dju pla\u0107anja u eurima (SEPA), \u0161to bi omogu\u0107ilo jeftinija i br\u017ea prekograni\u010dna pla\u0107anja, zatim inicijativu “Roaming kao kod ku\u0107e”, koja predvi\u0111a ukidanje naknada za roaming, te intenzivniju saradnju s evropskim agencijama Europol, Eurojust i Frontex.<\/p>\n\n\n\n
Tako\u0111er je istaknuo zna\u010daj pro\u0161irenih mogu\u0107nosti u okviru programa Erasmus+ za studente i nastavno osoblje.<\/p>\n\n\n\n
– Za dobrobit gra\u0111ana ove zemlje od presudne je va\u017enosti da Bosna i Hercegovina u potpunosti iskoristi ove mogu\u0107nosti. Druge zemlje u regionu provode reforme i grade klju\u010dnu infrastrukturu koja \u0107e im osigurati uspjeh u budu\u0107nosti, a jo\u0161 uvijek nije kasno da im se pridru\u017ei i Bosna i Hercegovina – poru\u010dio je.<\/p>\n\n\n\n
Soreca je naglasio da nakon odr\u017eanih izbora o\u010dekuje brzo formiranje novih vlasti i vra\u0107anje evropskih integracija u sredi\u0161te politi\u010dkog odlu\u010divanja.<\/p>\n\n\n\n
Naglasio je da Evropska unija ostaje spremna pomagati Bosni i Hercegovini, ali da odgovornost za provo\u0111enje reformi mora preuzeti doma\u0107a vlast.<\/p>\n\n\n\n
– Mi smo tu da pomognemo, pru\u017eimo podr\u0161ku i osiguramo da sve prilike budu dostupne, ali potrebna je promjena pristupa doma\u0107ih vlasti. Spremni smo razmotriti i nove strategije i na\u010dine kako ostvariti napredak, jer je o\u010digledno da je Bosna i Hercegovina ve\u0107 nekoliko godina u zastoju na evropskom putu – kazao je.<\/p>\n\n\n\n
Odgovaraju\u0107i na pitanje o mogu\u0107nosti druk\u010dijeg pristupa Republici Srpskoj, posebno u kontekstu izjava Milorada Dodika o evropskim integracijama i polo\u017eaju tog entiteta, Soreca je istaknuo da EU sara\u0111uje sa svim institucijama u Bosni i Hercegovini i da o\u010dekuje konstruktivan anga\u017eman Republike Srpske.<\/p>\n\n\n\n
Naglasio je da ustavni i institucionalni sistem odlu\u010divanja u BiH podrazumijeva saradnju sa svim nivoima vlasti, ali je ukazao i na problem politi\u010dkih poruka koje su posljednjih mjeseci dolazile iz Republike Srpske.<\/p>\n\n\n\n
– U proteklim mjesecima imali smo priliku \u010duti sna\u017ean antievropski narativ koji je dolazio iz Republike Srpske. Me\u0111utim, na\u0161 cilj ostaje isti, a to je dovesti Bosnu i Hercegovinu \u0161to prije do \u010dlanstva u Evropskoj uniji – poru\u010dio je Soreca.<\/p>\n\n\n\n
Na pitanje o sastancima koje je nakon izbora odr\u017eao s politi\u010dkim predstavnicima i mogu\u0107im koalicionim partnerima, kao i o planovima za razgovore s politi\u010dkim akterima iz Banje Luke, kazao je da nastavlja konsultacije sa svim relevantnim predstavnicima vlasti i politi\u010dkih stranaka.<\/p>\n\n\n\n
– Nakon izbora razgovaram sa svim politi\u010dkim i institucionalnim liderima kako bih procijenio njihovu opredijeljenost za proces evropskih integracija. Moja jedina poruka jeste da evropske integracije ponovo moraju biti u sredi\u0161tu njihovih politi\u010dkih programa – istaknuo je.<\/p>\n\n\n\n
Dodao je da je jo\u0161 prerano govoriti o mogu\u0107em sastavu novih vladaju\u0107ih koalicija, ali je potvrdio da \u0107e razgovori biti nastavljeni sa svim politi\u010dkim akterima, uklju\u010duju\u0107i predstavnike iz Banje Luke.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
SARAJEVO – Bosna i Hercegovina je prakti\u010dno izgubila jo\u0161 jednu godinu kada je rije\u010d o konkretnom napretku na evropskom putu, a ukoliko doma\u0107e vlasti do kraja godine ne ispune neophodne uvjete za provo\u0111enje Plana rasta za zapadni Balkan, suo\u010dit \u0107e se s novim umanjenjem sredstava Evropske unije, upozorio je danas \u0161ef Delegacije EU i specijalni […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":5303,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[52,19,81],"class_list":["post-5302","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bih","tag-bih","tag-eu","tag-luigi-soreca"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5302","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5302"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5302\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5304,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5302\/revisions\/5304"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5303"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5302"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5302"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5302"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}