BRUXELLES – Bruxelles priprema novi instrument za za\u0161titu ekonomije Evropske unije (EU) od zemalja koje koriste njene strate\u0161ke ovisnosti kao sredstvo pritiska. Me\u0111utim, evropske kompanije strahuju od tro\u0161kova \u0161irenja mre\u017ee dobavlja\u010da i postavljaju pitanje na koje \u0107e se sektore mjere odnositi.<\/p>\n\n\n\n
Evropska komisija \u0107e po\u010detkom decembra predstaviti instrument \u010diji je cilj potaknuti kompanije da pro\u0161ire mre\u017eu dobavlja\u010da i smanje strate\u0161ku ovisnost o jednoj zemlji, sedmicu prije sastanka lidera EU.<\/p>\n\n\n\n
Iako Kina nije izri\u010dito navedena, budu\u0107i prijedlog direktno je usmjeren na Peking, koji je 2025. godine, usred trgovinskog rata sa Sjedinjenim Ameri\u010dkim Dr\u017eavama (SAD), blokirao izvoz rijetkih zemnih metala, klju\u010dnih za zelene tehnologije, digitalnu industriju i odbranu.<\/p>\n\n\n\n
Automobilska industrija EU tako\u0111er je bila ugro\u017eena iste godine nakon \u0161to je Kina obustavila pristup strate\u0161kim \u010dipovima tokom spora s nizozemskom vladom oko proizvo\u0111a\u010da \u010dipova Nexperia.<\/p>\n\n\n\n
I dok Bruxelles pregovara s Pekingom o uravnote\u017eenju trgovinskih odnosa, osiguravanje ve\u0107eg broja dobavlja\u010da postalo je hitno u sektorima u kojima ovisnosti stvaraju ekonomsku ranjivost.<\/p>\n\n\n\n
Malo je detalja poznato o budu\u0107em prijedlogu, ali je Evropska komisija u konsultacijama s evropskim kompanijama navela da \u0107e novi instrument biti usmjeren na rje\u0161avanje slu\u010dajeva u kojima visok nivo strate\u0161ke ovisnosti o jednoj zemlji dobavlja\u010du predstavlja rizik za sigurnost snabdijevanja EU, a time i za njenu ekonomsku sigurnost.<\/p>\n\n\n\n
Ve\u0107i tro\u0161kovi<\/strong><\/p>\n\n\n\n Neke kompanije upozorile su da bi pronala\u017eenje alternativnih dobavlja\u010da pove\u0107alo njihove tro\u0161kove<\/p>\n\n\n\n – Kompanije ve\u0107 \u010dine maksimum da bi imale tro\u0161kovno efikasnu strukturu. Ako sara\u0111uju s odre\u0111enim dobavlja\u010dima, to je zato \u0161to oni nude najbolji proizvod u pogledu cijene i performansi – izjavila je zamjenica generalnog direktora BusinessEuropea Luisa Santos za Euronews.<\/p>\n\n\n\n Me\u0111utim, evropski komesar za trgovinu Maro\u0161 \u0160ef\u010dovi\u010d u govoru 5. juna jasno je poru\u010dio da \u0107e industrija biti “na prvoj liniji” napora za \u0161irenje mre\u017ee dobavlja\u010da te da poslovni modeli moraju uklju\u010diti i \u201etro\u0161ak otpornosti\u201c.<\/p>\n\n\n\n – Ekonomska sigurnost je zajedni\u010dka odgovornost, industrija je na prvoj liniji fronta. Moramo je podr\u017eati, ali i industrija mora odraditi svoj dio posla – rekao je \u0160ef\u010dovi\u010d.<\/p>\n\n\n\n Dodao je da to zna\u010di brzo i strate\u0161ku diversifikaciju te uklju\u010divanje tro\u0161ka otpornosti u poslovne modele, uz tretiranje geopoliti\u010dkih rizika kao klju\u010dnih poslovnih rizika.<\/p>\n\n\n\n I dalje nije jasno koji \u0107e sektori biti obuhva\u0107eni niti koji \u0107e kriteriji biti kori\u0161teni. Santos je naglasila da, iako je \u0161irenje mre\u017ee dobavlja\u010da potrebno da bi se odgovorilo na rizik od kori\u0161tenja ovisnosti kao sredstva pritiska, ne treba svaku ovisnost smatrati problemati\u010dnom.<\/p>\n\n\n\n – Trebali bismo se vi\u0161e fokusirati na podru\u010dja u kojima vidimo da se ovisnosti koriste kao oru\u017eje. Ne mislim da bi, naprimjer, na\u0161a ovisnost o kineskim elektri\u010dnim aparatima trebala biti obuhva\u0107ena ovim instrumentom – kazala je.<\/p>\n\n\n\n Predstavnica poslovne zajednice tako\u0111er je istakla da za proizvode koji budu obuhva\u0107eni instrumentom moraju postojati alternativni dobavlja\u010di. To nije slu\u010daj s nekim kriti\u010dnim sirovinama, uklju\u010duju\u0107i rijetke zemne metale, u \u010dijoj proizvodnji i preradi Kina ima dominantnu poziciju.<\/p>\n\n\n\n – U tom slu\u010daju \u0161irenje mre\u017ee dobavlja\u010da nije opcija i to treba uzeti u obzir, osim ako se ne pojave novi izvori – dodala je Santos.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" BRUXELLES – Bruxelles priprema novi instrument za za\u0161titu ekonomije Evropske unije (EU) od zemalja koje koriste njene strate\u0161ke ovisnosti kao sredstvo pritiska. Me\u0111utim, evropske kompanije strahuju od tro\u0161kova \u0161irenja mre\u017ee dobavlja\u010da i postavljaju pitanje na koje \u0107e se sektore mjere odnositi. Evropska komisija \u0107e po\u010detkom decembra predstaviti instrument \u010diji je cilj potaknuti kompanije da pro\u0161ire […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":5259,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[810,19,1127],"class_list":["post-5258","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomija","tag-ekonomija","tag-eu","tag-kina"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5258","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5258"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5258\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5260,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5258\/revisions\/5260"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5259"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5258"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5258"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5258"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}