BRUXELLES – Vlade dr\u017eava \u010dlanica Evropske unije (EU) mogle bi zatra\u017eiti od doma\u0107instava i kompanija da smanje potro\u0161nju energije, dok rat na Bliskom istoku podi\u017ee cijene i ugro\u017eava snabdijevanje naftom i plinom, navodi se u dokumentu u koji je Euronews imao uvid.<\/p>\n\n\n\n
Ministri energetike EU razgovarat \u0107e o mogu\u0107im mjerama na nivou cijele EU za smanjenje potro\u0161nje na sastanku 29. oktobra, usljed sve ve\u0107e zabrinutosti da bi poreme\u0107aji u snabdijevanju kroz Hormu\u0161ki moreuz mogli potrajati mjesecima.<\/p>\n\n\n\n
Prijedlog za razmatranje smanjenja potra\u017enje dolazi iz Irske, koja trenutno predsjedava Vije\u0107em EU i koordinira pregovore me\u0111u dr\u017eavama \u010dlanicama.<\/p>\n\n\n\n
Cijene plina porasle su za 140 posto otkako su SAD i Izrael pokrenuli rat protiv Irana, dok je barelom nafte Brent danas trgovano po cijeni od 110 dolara. Irsko predsjedni\u0161tvo upozorava da bi posljedice sukoba na tr\u017ei\u0161te nafte mogle trajati mjesecima \u010dak i ako rat uskoro zavr\u0161i, dok bi se posljedice po snabdijevanje plinom mogle osje\u0107ati godinama.<\/p>\n\n\n\n
Zvani\u010dnici EU do sada su identificirali rast cijena energije kao najve\u0107u indirektnu posljedicu sukoba na Bliskom istoku, iako je evropski komesar za energetiku Dan J\u00f8rgensen jo\u0161 u septembru, ponovo pozvao dr\u017eave \u010dlanice da razmotre mjere smanjenja potro\u0161nje energije.<\/p>\n\n\n\n
Operateri plinskih transportnih sistema nedavno su upozorili da bi se EU mogla suo\u010diti s nesta\u0161icom plina koja bi iznosila izme\u0111u 12 i 15 posto ukupnih potreba u slu\u010daju izuzetno hladne zime. Po podacima udru\u017eenja Gas Infrastructure Europe, popunjenost skladi\u0161ta plina 20. oktobra iznosila je 74 posto, \u0161to je najni\u017ei nivo od 2011. godine.<\/p>\n\n\n\n
EU razmatra smanjenje potro\u0161nje<\/strong><\/p>\n\n\n\n Budu\u0107i da Evropska komisija ima sve manje mogu\u0107nosti da ubla\u017ei posljedice krize, ministri \u0107e razmotriti da li bi smanjenje potro\u0161nje trebalo postati dio odgovora EU, uz osloba\u0111anje strate\u0161kih rezervi i finansijsku podr\u0161ku.<\/p>\n\n\n\n Koje su pouke iz koordiniranog odgovora EU na energetske posljedice sukoba na Bliskom istoku i kako bi se Unija trebala pripremiti za scenario u kojem Hormu\u0161ki moreuz ostane djelimi\u010dno ili potpuno zatvoren u mjesecima koji dolaze? Koje bi mjere smanjenja potra\u017enje, ako ih bude, trebalo razmotriti na nivou EU-a?, navedeno je u dokumentu Vije\u0107a EU.<\/p>\n\n\n\n Dokument ne predla\u017ee konkretna smanjenja potro\u0161nje niti potvr\u0111uje da su ministri postigli dogovor o tome. Me\u0111utim, otvara prostor za procjenu do koje su mjere dr\u017eave \u010dlanice spremne upravljati potro\u0161njom ukoliko poreme\u0107aji u snabdijevanju potraju.<\/p>\n\n\n\n Rasprava pokazuje rastu\u0107u svijest da EU ne\u0107e mo\u0107i garantirati energetsku sigurnost oslanjaju\u0107i se isklju\u010divo na uvoz i strate\u0161ke rezerve ukoliko jedna od klju\u010dnih ruta za snabdijevanje ostane blokirana.<\/p>\n\n\n\n Francuski predsjednik Emmanuel Macron ju\u010der je osigurao dodatne koli\u010dine dizela iz zemalja Perzijskog zaljeva, nakon \u0161to je Saudijska Arabija ponudila dodatne isporuke sirove nafte za Evropu od kraja oktobra do sredine novembra. Taj potez uslijedio je nakon dogovora zemalja G7 o dodatnom osloba\u0111anju strate\u0161kih rezervi nafte pod pritiskom Washingtona.<\/p>\n\n\n\n Me\u0111unarodna agencija za energiju (IEA) saop\u0107ila je da je spremna koordinirati dodatna osloba\u0111anja strate\u0161kih naftnih rezervi me\u0111u dr\u017eavama \u010dlanicama ukoliko to bude potrebno radi ubla\u017eavanja rasta cijena.<\/p>\n\n\n\n \u0160panija je potvrdila da \u0107e tokom oktobra osloboditi 4,4 miliona barela strate\u0161kih rezervi nafte, u okviru postoje\u0107ih obaveza za vanredne situacije.<\/p>\n\n\n\n Nedjelje bez automobila?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Neposredno nakon ameri\u010dko-izraelskih vojnih napada na Iran, IEA je predstavila plan od deset ta\u010daka za smanjenje potro\u0161nje nafte, koji uklju\u010duje i “nedjelje bez automobila”, praksu koja je bila \u0161iroko kori\u0161tena tokom energetske krize 1970-ih godina.<\/p>\n\n\n\n Ostale mjere mogle bi uklju\u010divati dobrovoljne pozive doma\u0107instvima i kompanijama na \u0161tednju energije, pa sve do ciljanih ograni\u010denja potro\u0161nje u pojedinim sektorima, zavisno od razvoja krize.<\/p>\n\n\n\n Me\u0111utim, svaka inicijativa na nivou EU otvorila bi pitanja o tome ko bi snosio najve\u0107i teret mjera, da li bi se ograni\u010denja odnosila na industriju i kako za\u0161tititi najugro\u017eenija doma\u0107instva bez dodatnog naru\u0161avanja konkurentnosti evropske ekonomije.<\/p>\n\n\n\n Klju\u010dno pitanje za ministre je da li bi smanjenje potra\u017enje trebalo koordinirati na nivou Evropske unije ili prepustiti nacionalnim vladama.<\/p>\n\n\n\n Zajedni\u010dki pristup mogao bi sprije\u010diti me\u0111usobno nadmetanje dr\u017eava za ograni\u010dene energetske resurse, ali zemlje \u010dlanice imaju razli\u010dit stepen izlo\u017eenosti nesta\u0161icama plina, razli\u010dite cijene elektri\u010dne energije i razli\u010dite potrebe industrije.<\/p>\n\n\n\n Na stolu je i prijedlog Evropske komisije predstavljen na samitu Evropskog vije\u0107a 15. i 16. oktobra, po kojem bi se energetska potra\u017enja objedinjavala na nivou EU.<\/p>\n\n\n\n Cilj je da Bruxelles koordinira ukupnu potra\u017enju za energijom i raspore\u0111uje je dr\u017eavama \u010dlanicama u skladu s njihovim potrebama.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" BRUXELLES – Vlade dr\u017eava \u010dlanica Evropske unije (EU) mogle bi zatra\u017eiti od doma\u0107instava i kompanija da smanje potro\u0161nju energije, dok rat na Bliskom istoku podi\u017ee cijene i ugro\u017eava snabdijevanje naftom i plinom, navodi se u dokumentu u koji je Euronews imao uvid. Ministri energetike EU razgovarat \u0107e o mogu\u0107im mjerama na nivou cijele EU za […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":5176,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[857,19,725],"class_list":["post-5175","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomija","tag-energetika","tag-eu","tag-stednja"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5175","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5175"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5175\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5177,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5175\/revisions\/5177"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5176"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5175"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5175"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5175"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}