BRUXELLES – Sve dr\u017eave \u010dlanice Evropske unije do kraja 2026. godine trebale bi gra\u0111anima ponuditi Evropski nov\u010danik za digitalni identitet, aplikaciju koja \u0107e omogu\u0107iti \u010duvanje li\u010dnih dokumenata i njihovo kori\u0161tenje \u0161irom EU, dok organizacije za digitalna prava upozoravaju da tehni\u010dki standardi i za\u0161titni mehanizmi jo\u0161 nisu u potpunosti spremni.<\/p>\n\n\n\n
Digitalni nov\u010danik trebao bi na jednom mjestu, odnosno pametnom telefonu, objediniti dokumente poput li\u010dne karte, voza\u010dke dozvole, diplome i drugih verificiranih podataka te omogu\u0107iti njihovo kori\u0161tenje u svih 27 dr\u017eava \u010dlanica.<\/p>\n\n\n\n
Thomas Lohninger, izvr\u0161ni direktor austrijske organizacije za digitalna prava epicenter.works i \u010dlan odbora European Digital Rightsa (EDRi), procjenjuje da je trenutno zavr\u0161eno izme\u0111u 50 i 60 posto tehni\u010dkih standarda potrebnih za funkcioniranje sistema, dok preostali jo\u0161 nisu razvijeni.<\/p>\n\n\n\n
Jedan od klju\u010dnih izazova je sigurnost, budu\u0107i da objedinjavanje identifikacijskih, zdravstvenih, voza\u010dkih i finansijskih podataka na jednom ure\u0111aju pove\u0107ava posljedice eventualnog sigurnosnog propusta. Ukradeni telefon, zlonamjerna aplikacija ili proboj u sistem mogli bi omogu\u0107iti pristup ve\u0107em broju osjetljivih podataka.<\/p>\n\n\n\n
Propisi EU predvi\u0111aju niz za\u0161titnih mjera, me\u0111u kojima su kriptografska za\u0161tita. Me\u0111utim, prema navodima Euronewsa, postupci oporavka digitalnog nov\u010danika nakon gubitka ili kra\u0111e ure\u0111aja jo\u0161 su samo djelimi\u010dno testirani.<\/p>\n\n\n\n
Sistem bi trebao omogu\u0107iti i tzv. selektivno otkrivanje podataka. To zna\u010di da bi korisnik mogao dokazati da je stariji od 18 godina bez otkrivanja imena, adrese ili broja identifikacijskog dokumenta.<\/p>\n\n\n\n
Organizacije za za\u0161titu digitalnih prava, me\u0111utim, upozoravaju da bi jednostavnije i jeftinije utvr\u0111ivanje identiteta moglo dovesti do \u010de\u0161\u0107eg zahtijevanja identifikacije na internetu i smanjivanja anonimnosti korisnika.<\/p>\n\n\n\n
Me\u0111u tehnologijama koje bi trebale pove\u0107ati privatnost su kriptografske metode koje omogu\u0107avaju dokazivanje odre\u0111ene \u010dinjenice bez otkrivanja podataka na kojima se ona zasniva.<\/p>\n\n\n\n
Dodatni izazov predstavlja \u010dinjenica da \u0107e 27 nacionalnih sistema morati me\u0111usobno priznavati digitalne identitete. To zna\u010di da \u0107e institucija u jednoj \u010dlanici morati vjerovati provjerama identiteta i sigurnosnim standardima druge \u010dlanice, iako nisu sve zemlje jednako napredovale u pripremama.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
BRUXELLES – Sve dr\u017eave \u010dlanice Evropske unije do kraja 2026. godine trebale bi gra\u0111anima ponuditi Evropski nov\u010danik za digitalni identitet, aplikaciju koja \u0107e omogu\u0107iti \u010duvanje li\u010dnih dokumenata i njihovo kori\u0161tenje \u0161irom EU, dok organizacije za digitalna prava upozoravaju da tehni\u010dki standardi i za\u0161titni mehanizmi jo\u0161 nisu u potpunosti spremni. Digitalni nov\u010danik trebao bi na jednom […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":4810,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[1062],"class_list":["post-4809","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomija","tag-digitalni-novcanik"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4809","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4809"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4809\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4811,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4809\/revisions\/4811"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4810"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4809"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4809"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4809"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}