SARAJEVO – \u0160ef Delegacije Evropske unije (EU) u Bosni i Hercegovini i specijalni predstavnik EU ambasador Luigi Soreca ocijenio je da se u javnosti sve \u010de\u0161\u0107e relativizira zna\u010daj sredstava iz Plana rasta i zanemaruje \u0161ira razvojna korist koju bi reforme i evropska integracija donijele gra\u0111anima i privredi, poru\u010div\u0161i da je vrijeme za dono\u0161enje odluka i iskori\u0161tavanje dostupne evropske podr\u0161ke.<\/p>\n\n\n\n
U kolumni objavljenoj na dru\u0161tvenoj mre\u017ei X, Soreca je kao uvod iskoristio Ezopovu basnu o lisici i gro\u017e\u0111u, navode\u0107i da ga sve \u010de\u0161\u0107i narativi u BiH podsje\u0107aju na poku\u0161aj opravdavanja propu\u0161tenih prilika.<\/p>\n\n\n\n
– Suo\u010deni s institucionalnim izostankom djelovanja, neki pribjegavaju argumentu ‘kiselog gro\u017e\u0111a’, sugeriraju\u0107i da je za BiH rizik od gubitka 373,9 miliona eura iz Plana rasta, pored ve\u0107 izgubljenih 108 miliona eura, bezna\u010dajan. Tako se, primjera radi, navodi da su zna\u010dajna sredstva dostupna kroz Plan rasta nebitna jer su to ‘samo krediti’, a ne bespovratna sredstva. Ovakve tvrdnje su izuzetno obmanjuju\u0107e – smatra Soreca.<\/p>\n\n\n\n
Podsjetio je da je Bosni i Hercegovini u okviru Plana rasta namijenjeno ukupno 976,6 miliona eura u zamjenu za provo\u0111enje 113 jasno definiranih reformskih koraka, od \u010dega 280,3 miliona eura, odnosno 548,21 milion KM, predstavljaju bespovratna sredstva.<\/p>\n\n\n\n
Ukazao je i na dr\u017eavni bud\u017eet koji iznosi 1,58 milijardi KM, isti\u010du\u0107i da dio Plana rasta kojeg \u010dine bespovratna sredstva prema\u0161uje vi\u0161e od jedne tre\u0107ine ukupnog godi\u0161njeg dr\u017eavnog bud\u017eeta BiH.<\/p>\n\n\n\n
– Te\u0161ko je razumjeti odbacivanje ovakve podr\u0161ke. BiH u ovoj fazi ostaje jedini partner sa zapadnog Balkana bez ijednog eura iz Instrumenta za reforme i rast iz Plana rasta – podvukao je Soreca.<\/p>\n\n\n\n
Govore\u0107i o kreditnom dijelu paketa, istakao je da se radi o izuzetno povoljnim uslovima finansiranja koji su zna\u010dajno povoljniji od uslova bilo kojeg drugog partnera. Navodi da je rije\u010d o kreditima s rokom dospije\u0107a do 40 godina i grace periodom koji omogu\u0107ava da otplata glavnice ne po\u010dne prije 2034. godine, uz kamatne stope koje su znatno ni\u017ee od tr\u017ei\u0161nih.<\/p>\n\n\n\n
Podsjetio je i da cilj Plana rasta nije samo finansijska podr\u0161ka te da su koraci navedeni u Reformskoj agendi osmi\u0161ljeni na na\u010din da pokrenu ekonomsku transformaciju zemlje i ubrzaju integraciju u Jedinstveno evropsko tr\u017ei\u0161te.<\/p>\n\n\n\n
Tako\u0111er, napomenuo je da BiH posjeduje veliki neiskori\u0161teni ekonomski potencijal, a da Plan rasta nudi instrumente za odr\u017eiv rast, prosperitet i dugoro\u010dnu stabilnost.<\/p>\n\n\n\n
Izme\u0111u ostalog, podsjetio je i da sredstva iz Plana rasta nisu jedini oblik evropske podr\u0161ke na\u0161oj zemlji.<\/p>\n\n\n\n
– Sredstva iz Plana rasta su zasebna sredstva od 140,5 miliona eura bespovratnih sredstava dodijeljenih BiH u okviru va\u017ee\u0107eg IPA okvira za period 2025. do 2027. godine, a koji sada \u010deka na finalnu ratifikaciju. EU tako\u0111er nastavlja pru\u017eati ciljanu grantovsku podr\u0161ku kroz druge mehanizme, poput 45,7 miliona eura mobilizovanih iz Fonda solidarnosti EU za pomo\u0107 oporavku nakon razornih poplava 2024. godine – naveo je.<\/p>\n\n\n\n
Ukupno gledano, istakao je \u0161ef Delegacije EU, Evropska unija je od 2020. godine mobilizirala 2,4 milijarde eura investicija za BiH, uz podr\u0161ku od 820 miliona eura grantova EU i bilateralnih donatora.<\/p>\n\n\n\n
– Iza ove mase brojki jasno je vidljiva \u010dinjenica da su EU i njene dr\u017eave \u010dlanice i dalje daleko najve\u0107i pru\u017eaoci podr\u0161ke Bosni i Hercegovini. To nije samo pomo\u0107 dobrih susjeda ve\u0107 strate\u0161ko ulaganje u dugoro\u010dnu stabilnost i prosperitet na\u0161eg kontinenta, s ciljem cjelovite integracije zapadnog Balkana u Evropsku uniju – naglasio je.<\/p>\n\n\n\n
U nastavku kolumne, Soreca upozorava da, za razliku od lisice iz Ezopove basne, doma\u0107e vlasti imaju priliku da iskoriste dostupne mehanizme podr\u0161ke, ali da EU, uprkos fleksibilnosti, djeluje u skladu sa strogim pravilima i rokovima.<\/p>\n\n\n\n
Posebno je izdvojio pridru\u017eivanje Jedinstvenom podru\u010dju pla\u0107anja u eurima (SEPA), navode\u0107i da je to jedan od klju\u010dnih testova spremnosti BiH za dublju integraciju u evropsko tr\u017ei\u0161te.<\/p>\n\n\n\n
– Pridru\u017eivanje SEPA-i zna\u010dajno bi smanjilo tro\u0161kove prekograni\u010dnih transfera novca prema novim \u010dlanicama SEPA-e Albaniji, Sjevernoj Makedoniji, Crnoj Gori i Srbiji, kao i prema EU. To su o\u010digledne koristi za poslovni sektor, kao i za pojedince i porodice – istakao je.<\/p>\n\n\n\n
Kao jo\u0161 jedan test, izdvojio je usvajanje Zakona o sudovima i Zakona o Visokom sudskom i tu\u017eila\u010dkom vije\u0107u BiH u skladu s evropskim standardima, kao i imenovanje glavnog pregovara\u010da za pristupne pregovore.<\/p>\n\n\n\n
Tako\u0111er, pozvao je doma\u0107e vlasti da bez odga\u0111anja finaliziraju Sporazum o zajmu i Sporazum o Instrumentu kao pravni osnov za isplatu sredstava iz Plana rasta.<\/p>\n\n\n\n
– Nakon usvajanja Reformske agende u okviru Plana rasta pro\u0161le godine, BiH ispunjava uslove za predfinansiranje u iznosu od oko 68 miliona eura. Sporazum o zajmu i Sporazum o Instrumentu standardni su administrativni dokumenti – naglasio je Soreca.<\/p>\n\n\n\n
Na kraju je poru\u010dio da ne postoji opravdanje za daljnja odga\u0111anja potrebnih koraka te upozorio da poku\u0161aji relativiziranja propu\u0161tenih prilika ne mogu opravdati “\u017ealosnu realnost da ne\u010dinjenje nosi visoku cijenu za gra\u0111ane Bosne i Hercegovine”.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
SARAJEVO – \u0160ef Delegacije Evropske unije (EU) u Bosni i Hercegovini i specijalni predstavnik EU ambasador Luigi Soreca ocijenio je da se u javnosti sve \u010de\u0161\u0107e relativizira zna\u010daj sredstava iz Plana rasta i zanemaruje \u0161ira razvojna korist koju bi reforme i evropska integracija donijele gra\u0111anima i privredi, poru\u010div\u0161i da je vrijeme za dono\u0161enje odluka i […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":3625,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[81,18],"class_list":["post-3953","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bih","tag-luigi-soreca","tag-plan-rasta"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3953","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3953"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3953\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3954,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3953\/revisions\/3954"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3625"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3953"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3953"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3953"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}