SARAJEVO, 2. oktobra (FENA) – Od 12. oktobra novi, najsavremeniji sistem upravljanja granicama Evropske unije – Sistem ulaska\/izlaska (EES) po\u010dinje s radom, te \u0107e modernizirati upravljanje vanjskim granicama EU.<\/p>\n\n\n\n
Uvo\u0111enje nove tehnologije osigurat \u0107e pouzdane podatke o prelascima granice i postepeno unaprijediti iskustvo putnika prilikom ulaska u \u0161engenski prostor. Ovaj sistem \u0107e zamijeniti trenutni na\u010din rada, odnosno ru\u010dno pe\u010datiranje paso\u0161a, i unaprijediti sigurnost kroz pobolj\u0161ane grani\u010dne kontrole, kori\u0161tenje elektronskih evidencija i biometrijskih podataka, saop\u0107eno je iz Delegacije Evropske unije u BiH.<\/p>\n\n\n\n
EES \u0107e obra\u0111ivati podatke na grani\u010dnim prelazima za putnike koji nemaju dr\u017eavljanstvo nijedne zemlje \u010dlanice EU, kao ni dr\u017eavljanstvo Islanda, Lihten\u0161tajna, Norve\u0161ke ili \u0160vicarske, prilikom putovanja radi kra\u0107eg boravka (90 dana u bilo kojem periodu od 180 dana), svaki put kada prelaze vanjske granice bilo koje od 29 evropskih zemalja koje primjenjuju ovaj sistem.<\/p>\n\n\n\n
Podaci koji \u0107e se evidentirati su informacije iz putnog dokumenta, datum i mjesto svakog ulaska i izlaska, kao i biometrijski podaci poput slike lica i otisaka prstiju, koje \u0107e slu\u017ebenici za kontrolu paso\u0161a prikupiti kada putnik prvi put pristupi na grani\u010dni prelaz nakon po\u010detka rada EES-a. Ti \u0107e se podaci zatim pohraniti u digitalnu datoteku i provjeravati prilikom narednih prelazaka granice.<\/p>\n\n\n\n
EES \u0107e osigurati najvi\u0161e standarde za\u0161tite podataka i privatnosti. Evidencija o ulascima i izlascima \u0107e se \u010duvati tri godine od datuma kreiranja, dok \u0107e se pojedina\u010dne datoteke koje sadr\u017ee li\u010dne podatke \u010duvati tri godine i jedan dan od datuma posljednjeg izlaska.<\/p>\n\n\n\n
Sistem EES \u0107e se postepeno uvoditi u periodu od \u0161est mjeseci (od 12. oktobra 2025. godine do 9. aprila 2026. godine), \u0161to \u0107e omogu\u0107iti nadle\u017enim organima, putnicima i prevoznicima da se prilagode novim digitalnim procesima na granicama. Zemlje koje primjenjuju ovaj sistem mogu uvoditi razli\u010dite elemente u fazama, uklju\u010duju\u0107i i prikupljanje biometrijskih podataka. Tako\u0111er je mogu\u0107e da se rad EES-a potpuno ili djelimi\u010dno obustavi na odre\u0111enim grani\u010dnim prelazima u izuzetnim okolnostima, kao na primjer kada bi intenzitet saobra\u0107aja uzrokovao duga \u010dekanja.<\/p>\n\n\n\n
Ukupno gledano, implementacijom EES-a putovanja \u0107e postati lak\u0161a i sigurnija za sve. Vremenom \u0107e prelazak granica biti br\u017ei i efikasniji, jer \u0107e se skratiti vrijeme obrade, olak\u0161ati upravljanje protokom putnika i smanjiti gu\u017eve na terminalima.<\/p>\n\n\n\n
Nakon uvo\u0111enja EES-a, o\u010dekuje se da \u0107e Evropski sistem putnih informacija i autorizacije (ETIAS) po\u010deti sa radom u zadnjem tromjese\u010dju 2026. godine. Ovaj novi sistem \u0107e tako\u0111er doprinijeti efikasnijim i br\u017eim grani\u010dnim kontrolama, smanjenju birokratije, manjim \u010dekanjima za putnike, boljoj sigurnosti i ina\u010de efikasnijem upravljanju granicama.<\/p>\n\n\n\n
ETIAS ne uvodi ponovo obaveze sli\u010dne vizama. Putnici iz zemalja koje u\u017eivaju bezvizni re\u017eim putovanja u EU, uklju\u010duju\u0107i putnike iz Bosne i Hercegovine, i dalje \u0107e putovati bez vize. Dr\u017eavljani zemalja koje nisu \u010dlanice EU, a kojima nije potrebna viza za putovanje u \u0161engenski prostor, zatra\u017ei\u0107e autorizaciju prije samog putovanja putem jednostavne procedure na web stranici ili mobilnoj aplikaciji ETIAS-a, uz uplatu takse koja trenutno iznosi 20 eura. Ve\u0107ina zahtjeva bi\u0107e obra\u0111ena u roku od nekoliko minuta. Autorizacija ETIAS-a \u0107e va\u017eiti tri godine ili do isteka va\u017ee\u0107eg putnog dokumenta, zavisno \u0161ta nastupi prije, navodi se u saop\u0107enju Delegacije EU u BiH.<\/p>\n\n\n\n
Detaljne informacije o oba sistema se mogu na\u0107i na slu\u017ebenoj web stranici travel-europe.europa.eu. Sadr\u017eaj stranice nadgleda Generalna direkcija Evropske komisije za migracije i unutra\u0161nje poslove, a na stranici se mogu na\u0107i i obja\u0161njenja za razli\u010dite aspekte sistema, njihovo funkcionisanje kao i odgovori na \u010desto postavljana pitanja koja mogu biti korisna putnicima.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
SARAJEVO, 2. oktobra (FENA) – Od 12. oktobra novi, najsavremeniji sistem upravljanja granicama Evropske unije – Sistem ulaska\/izlaska (EES) po\u010dinje s radom, te \u0107e modernizirati upravljanje vanjskim granicama EU. Uvo\u0111enje nove tehnologije osigurat \u0107e pouzdane podatke o prelascima granice i postepeno unaprijediti iskustvo putnika prilikom ulaska u \u0161engenski prostor. Ovaj sistem \u0107e zamijeniti trenutni na\u010din […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":348,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[111,112,19,113],"class_list":["post-347","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-eu-institucije","tag-ees","tag-etias","tag-eu","tag-granice"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/347","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=347"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/347\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":349,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/347\/revisions\/349"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/348"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=347"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=347"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=347"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}