SARAJEVO – Tekstilna industrija, jedna od ekolo\u0161ki najoptere\u0107uju\u0107ih industrija na svijetu, suo\u010dava se s ozbiljnim izazovima u pogledu otpada i emisija stakleni\u010dkih gasova. Procjene pokazuju da \u010dak 86 posto odje\u0107e nakon upotrebe zavr\u0161ava na deponijama ili se spaljuje, dok se tek jedan posto reciklira u novu odje\u0107u.<\/p>\n\n\n\n
Upravo zbog ovakvih alarmantnih podataka, Sarajevska regionalna razvojna agencija (SERDA) preuzela je vode\u0107u ulogu u me\u0111unarodnom projektu Green-Tex \u2013 od tekstilnog otpada do resursa, koji se provodi u okviru EU INTERREG programa za Dunavsku regiju.<\/p>\n\n\n\n
Projektna menad\u017eerica SERDA-e Amela Iki\u0107 Suljagi\u0107 rekla je Feni da ovi podaci pokazuju da se ogromna koli\u010dina vrijednih sirovina gubi, a istovremeno pove\u0107ava pritisak na okoli\u0161 kroz stvaranje otpada i emisije CO\u2082. Brza moda (fast fashion) dodatno ubrzava taj ciklus, skra\u0107uju\u0107i \u017eivotni vijek odjevnih predmeta i podsti\u010du\u0107i prekomjernu potro\u0161nju.<\/p>\n\n\n\n
Kao vode\u0107i partner, SERDA zajedno s Ministarstvom komunalne privrede Kantona Sarajevo i KJKP “Rad” implementira pilot aktivnosti koje testiraju inovativna rje\u0161enja za odvojeno prikupljanje i recikla\u017eu tekstila. U Kantonu Sarajevo postavljeni su specijalizirani kontejneri za tekstilni otpad, uz smart rje\u0161enja za pra\u0107enje i optimizaciju prikupljanja.<\/p>\n\n\n\n
– Na 10 specijalnih kontejnera instalirani su senzori koji mjere popunjenost kontejnera. Senzori \u0161alju putem telecom mre\u017ee podatke portalu koji prati popunjenost, te na osnovu toga dispe\u010der \u0161alje kamion na pra\u017enjenje kontejnera kada je to potrebno. Na ovaj na\u010din se \u0161tede, gorivo, resursi i vrijeme. Nadalje, pilot \u0107e pokazati koja se koli\u010dina tekstilnog otpada sakupi, kako bi se na osnovu tih podataka mogli praviti budu\u0107i planovi i strategije, te koliko su ova tehnolo\u0161ka rje\u0161enja primjenjiva i za drugi otpad \u2013 navela je Iki\u0107 Suljagi\u0107, dodaju\u0107i da se pilot inicijativa zavr\u0161ava u aprilu ove godine.<\/p>\n\n\n\n
Green-Tex okuplja partnere iz devet zemalja Podunavlja, od istra\u017eiva\u010dkih organizacija do malih i srednjih preduze\u0107a, s ciljem razvoja novih zelenih poslovnih modela. Projekat ne samo da promovi\u0161e recikla\u017eu i ponovnu upotrebu, ve\u0107 i povezuje komercijalni i socijalni sektor, podsti\u010du\u0107i socijalno poduzetni\u0161tvo u prikupljanju i sortiranju tekstila.<\/p>\n\n\n\n
U okviru projekta pokrenuta je inicijativa Green Pact (Zeleni pakt), koja ima dvostruku vrijednost – simboli\u010dku jer pokazuje opredijeljenost ka ciljevima EU Zelenog plana i operativnu jer stvara mre\u017eu aktera koji zajedni\u010dki rade na razvoju lokalnih rje\u0161enja.<\/p>\n\n\n\n
Green-Tex projekt predstavlja va\u017ean korak ka prelasku s linearnog modela \u201euzmi\u2013proizvedi\u2013odbaci\u201c na cirkularni model, u kojem se tekstilni proizvodi du\u017ee koriste, popravljaju, redizajniraju i recikliraju. Time se ne samo smanjuje koli\u010dina otpada, ve\u0107 se otvaraju i nove mogu\u0107nosti za zapo\u0161ljavanje i inovacije u sektoru.<\/p>\n\n\n\n
Projekat Green-Tex zapo\u010deo je u januaru 2024. godine, a zavr\u0161ava u junu 2026.godine. Ukupni bud\u017eet projekta iznosi 1.790.300 eura. Dugoro\u010dni cilj je osna\u017eiti Dunavsku regiju kao prostor inovacija i odr\u017eivog ekonomskog razvoja u oblasti cirkularne tekstilne industrije.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
SARAJEVO – Tekstilna industrija, jedna od ekolo\u0161ki najoptere\u0107uju\u0107ih industrija na svijetu, suo\u010dava se s ozbiljnim izazovima u pogledu otpada i emisija stakleni\u010dkih gasova. Procjene pokazuju da \u010dak 86 posto odje\u0107e nakon upotrebe zavr\u0161ava na deponijama ili se spaljuje, dok se tek jedan posto reciklira u novu odje\u0107u. Upravo zbog ovakvih alarmantnih podataka, Sarajevska regionalna razvojna […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2688,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[679,722,723],"class_list":["post-2687","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomija","tag-ekologija","tag-serda","tag-tekstil"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2687","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2687"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2687\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2689,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2687\/revisions\/2689"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2688"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2687"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2687"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eu.fena.ba\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2687"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}